Górskie wycieczki z przedszkolakami

Majówka to ten moment w roku, kiedy chcemy po prostu wyjść z domu na wycieczkę, na spacer, na łono natury. W końcu mamy trochę wolnego czasu, pogoda zwykle zachęca do ruchu, a dzieci mają w sobie ogromną potrzebę bycia na zewnątrz. Właśnie wówczas pojawia się myśl o wyjeździe w góry, na spokojny spacer. I zaraz obok niej pytanie: czy to w ogóle ma sens z przedszkolakiem?

Góry coraz częściej pojawiają się w planach rodzin z małymi dziećmi. I bardzo dobrze o ile pamiętamy, że dla przedszkolaka górska wycieczka nie jest „zdobywaniem szczytu”, ale doświadczeniem. To zapach lasu, dźwięk potoku, kamienie pod stopami i chwile zatrzymania. Właśnie w takim uważnym byciu razem kryje się ogromna wartość rozwojowa.

Dla najmłodszych dzieci ruch w naturalnym terenie jest znacznie bogatszy niż aktywność na płaskim chodniku. Nierówne ścieżki, korzenie, małe podejścia i zejścia wspierają rozwój motoryki dużej, równowagi i koordynacji. Dziecko uczy się oceniać swoje możliwości, planować kolejny krok i słuchać sygnałów z ciała. Jest to uczenie się przez doświadczenie w najczystszej postaci. Warto podkreślić, że równie ważny jest aspekt emocjonalny takich wycieczek. Górska wędrówka uczy cierpliwości, radzenia sobie z chwilowym zmęczeniem, a nawet regulowania emocji.

Trzeba jednak pamiętać, że kluczem do udanej wycieczki jest w dużej mierze wybór odpowiedniej trasy. Dla przedszkolaków najlepiej sprawdzają się krótkie szlaki, prowadzące dolinami lub łagodnymi stokami, z możliwością zawrócenia w dowolnym momencie. Ważne, by po drodze były naturalne „punkty zainteresowania”: strumień, polana, skały, schronisko. Pamiętajcie, że dla dzieci to właśnie one są celem, nie wysokość n.p.m. czy liczba przebytych kilometrów.

Jak przygotować się do górskiej wycieczki z przedszkolakiem

Dobra górska wycieczka z przedszkolakiem zaczyna się jeszcze przed wyjściem z domu. Najważniejsze jest nastawienie. Warto przyjąć, że tempo będzie wolniejsze, droga pełna przystanków, a plan może się zmienić w każdej chwili. To nie błąd w organizacji, tylko naturalna część wspólnej wyprawy.

Przygotowania dobrze jest zacząć od rozmowy z dzieckiem. Krótkiej, konkretnej, bez straszenia, ale i bez nadmiernego entuzjazmu. Wystarczy powiedzieć, gdzie jedziemy, co możemy tam zobaczyć i że będziemy dużo chodzić, ale też odpoczywać. Przedszkolakom przewidywalność daje poczucie bezpieczeństwa, a to przekłada się na większą gotowość do współpracy na szlaku, gdy dziecko zaczyna być zmęczone.

Jeśli chodzi o pakowanie, to pamiętajcie, że mniej znaczy więcej. Są jednak rzeczy, których lepiej nie pomijać i mieć w plecaku podczas każdej górskiej wycieczki. Podstawą jest wygodne ubranie, dostosowane do pogody i zmiennych warunków. Nawet w majówkę w górach może być chłodno, dlatego sprawdza się ubiór warstwowy. Cienka bluza, kurtka przeciwdeszczowa i zapasowa koszulka w plecaku dają komfort i dorosłemu, i dziecku. Warto też pamiętać o dodatkowej parze skarpetek. Buty powinny być stabilne, koniecznie takie, w których dziecko już wcześniej chodziło. Niestety założenie dziecku nowych, „ładnych” butów często kończy się otarciami i zniechęceniem do wycieczek.

W plecaku warto mieć coś do jedzenia i picia, nawet jeśli planujemy krótki spacer. Przedszkolaki szybciej tracą energię, a głód często objawia się marudzeniem, złością albo nagłą niechęcią do dalszego marszu. Proste przekąski, które dziecko zna i lubi, sprawdzają się najlepiej. Pamiętajcie, że na szlak lepiej zabrać wodę niż sok, a ciepła herbata w termosie bywa nieoceniona przy wietrznej pogodzie. Dobrze też pomyśleć o małej przekąsce „awaryjnej”, która pojawia się w momencie kryzysu i potrafi realnie zmienić nastawienie dziecka.

Można też wrzucić do plecaka papierową mapę, nawet jeśli na co dzień wszystko sprawdzamy w telefonie. Mapa daje pretekst, żeby się zatrzymać i wspólnie sprawdzić, gdzie jesteśmy, co jest przed nami i którędy przyszliśmy. Przedszkolak może wskazywać symbole, szukać schroniska albo polany i porównywać rysunek z tym, co widzi wokół. Dzięki temu w naturalny sposób zaczniemy rozwijać w dziecku orientację w przestrzeni.

Warto też zabrać ze sobą kilka chusteczek, plastry, krem z filtrem, czapkę z daszkiem lub cienką czapkę na wiatr. To drobiazgi, ale ich brak potrafi skrócić nawet najlepiej zaplanowaną wycieczkę. Jeśli dziecko ma ulubiony mały przedmiot, maskotkę czy figurkę, która mieści się w kieszeni, również może ona pomóc w trudniejszym momencie.

Przed wyjazdem koniecznie sprawdźcie trasę pod kątem praktycznym. Gdzie zaczyna się szlak, gdzie zaparkować samochód, czy po drodze są miejsca, w których można się zatrzymać, zawrócić albo schronić przed deszczem? Zapewne już wiecie z własnego doświadczenia, że przy przedszkolakach ważne jest poczucie, że zawsze mamy plan B. Nie musimy z niego korzystać, ale świadomość, że istnieje, daje nam jako rodzicom poczucie spokoju.

Na koniec warto pamiętać o zgodzie na niedoskonałość. Górska wycieczka z przedszkolakiem nie zawsze kończy się tam, gdzie planowaliśmy. Czasem kończy się na polanie, przy strumieniu albo dużo wcześniej. I to też jest w porządku. Pamiętajcie, że w tym wieku najważniejsze jest doświadczenie bycia razem i dobrej zabawy, ruch, bycie blisko natury i fakt, że spędzacie wspólnie czas. Jeśli to się wydarzy, to z perspektywy dziecka wycieczka na pewno będzie udana.

Przyjazne trasy w Beskidach

Dla mieszkańców Krakowa Beskidy są często pierwszym wyborem na rodzinne spacery po górach. Łagodne ukształtowanie terenu i dobra infrastruktura sprzyjają spokojnym, rodzinnych wędrówkom. W Beskidzie Śląskim warto wybrać się na Kozią Górę z Bystrej. Trasa jest krótka i prowadzi szeroką ścieżką, a na górze czeka przestrzeń do odpoczynku, plac zabaw i schronisko, co dla przedszkolaka bywa ogromną motywacją. Dobrym kierunkiem jest też Dębowiec w Bielsku-Białej. Jest to raczej spacer niż klasyczna wycieczka górska, ale za to jest idealny na pierwsze doświadczenia szczególnie z młodszym przedszkolakiem. Krótki czas przejścia pozwala dziecku zakończyć wycieczkę z poczuciem sukcesu, a nie zmęczenia. W Beskidzie Żywieckim przyjazną opcją jest żółty szlak na Wielką Raczę. Trasa jest nieco dłuższa, ale szeroka i łagodna, a schronisko na szczycie daje możliwość odpoczynku i regeneracji. To propozycja dla dzieci, które mają już za sobą krótsze wycieczki. Oczywiście takich propozycji jest o wiele więcej i z pewnością bez problemu znajdziecie ich opisy na blogach dedykowanych podróżowaniu z dziećmi. 

Spokojne doliny w Tatrach

Choć Tatry kojarzą się raczej z wysokimi szczytami, to warto zwrócić uwagę na doliny, które są najlepszym miejscem na górskie spacery z przedszkolakami. Przykładem może być Dolina Strążyska, która jest jedną z najczęściej polecanych tras na początek. Krótka, szeroka droga prowadzi do Polany Strążyskiej, a dalej, dla chętnych, do wodospadu Siklawica. Widok na Giewont i możliwość zatrzymania się na polanie sprawiają, że dzieci chętnie wracają tu kolejny raz. Kolejna propozycja to przepiękna Dolina Kościeliska. Jest to propozycja na dłuższy, ale bardzo spokojny spacer. Szeroka trasa, potok towarzyszący przez większość drogi i liczne miejsca odpoczynku pozwalają dostosować długość wycieczki do możliwości dziecka. I kolejny raz podkreślmy, że nie trzeba iść do samego końca doliny, by wycieczka była wartościowa. A jeśli idziecie na wycieczkę z doświadczonym małym miłośnikiem gór to możecie odbić z Doliny Kościeliskiej do niezwykłego Wąwozu Kraków, a nawet pokusić się o wejście do jaskini Smoczej Jamy (pamiętajcie jednak o zabraniu czołówek!). Dla rodzin szukających bardzo łagodnych tras dobrą opcją jest także Dolina Chochołowska. Brak stromych podejść i możliwość skrócenia trasy sprawiają, że nawet młodsze przedszkolaki mogą poczuć się tu pewnie i bezpiecznie. Jednakże ta dolina z perspektywy dziecka może okazać się zbyt nudna. Ciekawą propozycją będzie też spacer na Polanę Rusinową zakończony piknikiem z widokiem na Wysokie Tatry.

Nie ważne, który szlak wybierzecie na Waszą wycieczkę zawsze pamiętajcie, że jest to świetna okazja, żeby pobyć blisko natury i naprawdę rozejrzeć się dookoła. Dla przedszkolaka wszystko jest nowe i warte uwagi: liście o różnych kształtach, kwiaty przy ścieżce, mech na kamieniach czy dźwięki dochodzące z lasu. Wystarczy chwila postoju, żeby spróbować wsłuchać się w śpiew ptaków albo zastanowić się, skąd dobiega dany odgłos. Oczywiście, nie chodzi o rozpoznawanie nazw ani o „lekcję przyrody”, ale o uważne bycie w tym, co dzieje się wokół. Takie obserwacje rozwijają ciekawość, wrażliwość sensoryczną i język, bo dziecko zaczyna opisywać to, co widzi i słyszy. Uczą też szacunku do przyrody i dbania o nią.